Cracoviana

Grafika i kartografia od XV do XIX wieku
ze zbioru Stanisława Szymczyka.

Wystawa czynna od 6 października 2006 r. do 6 października 2007 r.


Słowo prezydenta Krakowa:

Z prawdziwą przyjemnością przedstawiam Państwu niecodzienną kolekcję. Na wystawie znajdą Państwo reprodukcje prac, które od 6 października 2006 r. można oglądać w krakowskim Magistracie. Dzieła te przedstawiają szczególną wartość nie tylko jako obiekty dawnej sztuki, ale także jako świadectwo działalności wybitnego kolekcjonera Stanisława Szymczyka, którego zaangażowanie i pasja sprawiły, że możemy je dziś w Krakowie podziwiać.

Pragnę wyrazić mój wielki szacunek dla Jego pracy oraz wdzięczność dla spadkobierczyni, której zawdzięczamy możliwość prezentacji kolekcji.

Jacek Majchrowski
Prezydent Miasta Krakowa



Zapraszamy do obejrzenia fotografii eksponatów prezentowanych na wystawie

cracoviana



In memoriam
Stanisław Szymczyk

Stanisław Szymczyk

Kiedy zwiedzamy najbogatsze muzea świata, nie zawsze zdajemy sobie sprawę, że zgromadzone w nich skarby kultury przetrwały w znacznym stopniu dzięki znawstwu, pasji, zaangażowaniu własnego czasu i środków materialnych ludzi zarażonych bakcylem kolekcjonerstwa. To stwierdzenie w najwyższym stopniu odnosi się także do polskich kolekcji muzealnych. Zmarłego w zeszłym roku Stanisława Szymczyka (1939-2005) można zaliczyć do grupy największych kolekcjonerów starych map i widoków miast, jacy pojawili się w Polsce w ostatnich latach. Jego zainteresowania kolekcjonerskie były szersze, ale to właśnie mapy i widoki stały się jego największą pasją i w tej dziedzinie osiągnął w krótkim czasie imponujące sukcesy.

Stanisław Szymczyk urodził się 5 lutego 1939 roku w Krakowie. Z wykształcenia był inżynierem budownictwa, absolwentem Politechniki Krakowskiej. W latach 60. wyemigrował i na przeszło 30 lat znalazł swą przystań życiową w Stuttgarcie. Gdy odkrył pierwsze miłe sercu cracoviana w antykwariatach Szwajcarii i Niemiec, postanowił zająć się metodycznie zbieraniem kartograficznych poloniców. Jego temperament zbieracki, wigor, radość życia i urok osobisty, błyskawiczne przyswajanie wiedzy, pozwoliły mu na zebranie w ci'gu kilku lat prawie kompletu najważniejszych map i widoków miast polskich wydanych od XV wieku. Szybko stał się znaną postacią w czołowych antykwariatach europejskich.

W latach 90. zdecydował się na założenie własnego antykwariatu, któremu nadał nazwę Krak. Plany dalszego powiększania kolekcji i powrotu do Krakowa pokrzyżowała choroba, z którą walczył dzielnie, ale bezskutecznie przez prawie rok. Jego śmierć w październiku 2005 była zaskoczeniem i wywołała powszechny żal w środowiskach antykwarycznych i kolekcjonerskich całej Polski. Na wystawie zaprezentowany jest niewielki, ale znaczący i ciekawy wybór widoków i map z kolekcji Stanisława Szymczyka, odnoszący się do jego ukochanego Krakowa. Otwierają go najstarsze drzeworytnicze widoki Krakowa z "Kroniki Świata" Hartmana Schedla z 1493 roku oraz XVI-wieczna odbitka z "Opisu Świata" Sebastiana Münstera. Pierwszy drukowany widok Krakowa określany był do tej pory jako "widok fantastyczny". Bardziej prawdopodobna wydaje się teoria, że wykonany został w Norymberdze na podstawie ustnej relacji słynnego humanisty i poety Conrada Celtesa, który odwiedził Kraków ok. 1488 roku.

W kolekcji znajdują się także dwa najbardziej efektowne, ręcznie kolorowane miedzioryty przedstawiające Kraków z początku siedemnastego wieku z monumentalnego dzieła Brauna i Hogenberga poświęconego miastom świata. Rysunki, z których wykonano ryciny, narysowane zostały z natury i stanowią cenny dokument ikonograficzny. Warto tu przypomnieć ciekawy fakt, że w tej pierwszej swiatowej "encyklopedii" widoków miast tylko Kraków i Kolonia (miasto wydawcy) przedstawione są na dwóch, a nie na jednej planszy. W skład kolekcji wchodzą znane, klasyczne, opisane w literaturze przedmiotu, ale coraz rzadsze na rynku antykwarycznym widoki Krakowa autorstwa Meriana, Dahlberga, Chatelaina i Avelina oraz widoki żup wielickich Hondiusa. Warto pochylić się także nad mniej znanymi i artystycznie znaczącymi, ale jeszcze rzadszymi widokami z XIX wieku. Dzięki znawstwu i pasji kolekcjonerskiej Stanisława Szymczyka w szacownych murach Pałacu Wielopolskich zawisną oryginalne odbitki grafik świadczących o randze i popularności Krakowa w Europie poprzez stulecia. Cenne obiekty udostępniła właścicielka zbioru Ewa Ostrowska, która kontynuuje dzieło swojego zmarłego towarzysza życia, prowadząc nadal Antiquariat Krak w Ditzingen.


Fot. archiwum Galerii Nautilus

Wystawa i katalog zostały przygotowane i sfinansowane przez Urząd Miasta Krakowa


Organizatorzy:
Urz±d Miasta Krakowa
Antiquariat KRAK
Zdjęcia, skład i opisy obiektów:
Druk:
Patronat medialny:

Magiczny Kraków Dziennik Polski TVP3 Kraków Radio Kraków